Όλοι θα θυμάστε τις αλωνιστικές μηχανές, τις λεγόμενες πατόζες, οι οποίες εξυπηρέτησαν -  κατά τον περασμένο κυρίως αιώνα - πολλούς αγρότες. Η πρώτη αλωνιστική μηχανή που έφτασε στο Νικολίτσι Πρεβέζης και εξυπηρέτησε όλους τους αγρότες των γύρω χωριών, ήταν η πατόζα του παππού μου Χρήστου Κώστα (Τακη Γιαννάκη), την οποία είχε αγοράσει από το Σταυροχώρι Φαναρίου Πρεβέζης το 1978 και αλώνιζε καλαμπόκι και φασόλια. Η μηχανή αυτή ήταν χρήσιμη και συμφέρουσα για τους καλλιεργητές με λίγη σοδειά και με μικρά δύσβατα χωράφια σε μια εποχή που οι σύγχρονες θεριστικές μηχανές- κομπίνες δεν είχαν φτάσει στα μέρη μας και δεν μπορούσαν να προσεγγίσουν. 

Η περίοδος του αλωνίσματος ξεκινούσε τους φθινοπωρινούς μήνες και ήταν μια καλή ευκαιρία συνάντησης των ανθρώπων για λίγη συζήτηση. Τα αστεία φυσικά είχαν την τιμητική τους. Εγώ και η αδερφή μου και τα άλλα μικρά παιδιά του χωριού τρέχαμε να δούμε την καλαμπομηχανή. Πέραν όμως από παιχνίδι βοηθούσαμε: γεμίζοντας τα τσουβάλια και ρίχνοντας στάχυα στο "ανεβατόρι" της μηχανής. 

Στις αρχές του 21ου αιώνα στα χωριά του πρώην Δήμου Θεσπρωτικού, Λούρου και Λάκκας Σουλίου, έπαψε η καλλιέργεια και το αλώνισμα φασολιών. Καλλιεργούνταν μόνο λίγα στρέμματα άσπρου καλαμποκιού στα χωριά του Πρώην Δήμου Θεσπρωτικού, για την παρασκευή κουλούρας, μπουκουβάλας, κουρκουτόγαλου κλπ παλιών φαγητών. 

Η εγκατάλειψη της καλλιέργειας καλαμποκιού αλλά και άλλων καλλιεργειών οφείλεται στην μετανάστευση της νέας γενιάς και στην συνταξιοδότηση των αγροτών. Με την οικονομική κρίση η καλλιέργεια καλαμποκιού - η οποία διατηρούνταν από λίγους συνταξιούχους αγρότες - έπαψε για πάντα και η καλαμπομηχανή του παππού μου που έθρεψε τρεις γενιές, έμεινε ξεχασμένη στην αποθήκη. Τα έξοδα πλέον υπερτερούν των εσόδων, γι' αυτό ούτε εμείς καλλιεργούμε καλαμπόκι. 

Παρά ταύτα, ένας καλός συγχωριανός μας, ο οποίος ζει και εργάζεται χρόνια στην Αθήνα, έχοντας αγάπη για το χωριό και για τα χωράφια των γονιών του, έσπειρε καλαμπόκι και το έφερε να το αλωνίσουμε στην καλαμπομηχανή μας. Όταν το πληροφορήθηκα η χαρά μου ήταν απερίγραπτη. Παραγγείλαμε καινούρια λουριά - ιμάντες και την επισκευάσαμε. Μετά από 10 περίπου χρόνια η καλαμπομηχανή ήταν πλέον σε λειτουργία. Η χαρά και η συγκίνηση ήταν μεγάλη. Πολλοί συγχωριανοί μας μόλις άκουσαν την μηχανή να δουλεύει έσπευσαν αμέσως στο σημείο. Μας γύρισε χρόνια πίσω και  θυμηθήκαμε όμορφες στιγμές με ανθρώπους που δεν υπάρχουν πια. 

Η ακμάζουσα αυτή περίοδος δυστυχώς πέρασε ανεπιστρεπτί. 

Το θετικό όμως είναι ότι φέτος η καλαμπομηχανή μας δούλεψε. Αξίζουν πολλά συγχαρητήρια στον συγχωριανό μας, ο οποίος πηγαίνει κόντρα στις αντίξοες συνθήκες και ασχολήθηκε με την καλλιέργεια του καλαμποκιού. 

Χρήστος Κώστας